De winter staat weer voor de deur en de natuur gaat in zijn winterslaap, maar onze tuinvogels zijn daarentegen nog druk bezig met voorbereidingen voor het nieuwe jaar! De meeste mensen zullen het zich wel eens hebben afgevraagd: krijgen vogels het niet koud in de winter? En waarom bevriezen die kleine dunne vogelpoten niet als het zo koud is? Dat komt doordat vogels hier een speciaal mechanisme voor hebben. In dit artikel leggen wij precies uit hoe dit in zijn werk gaat.

Wat gebeurt er als ledematen bevriezen?

Als het buiten weer kouder wordt, versmallen de bloedvaten in lichaamsdelen die ‘uitsteken’ en die dus ook sneller koud worden in de winter. Dit zijn lichaamsdelen die ‘misbaar’ zijn, zoals je neus, vingers, tenen en oorlellen. Je lichaam doet dit zodat er minder warmte verloren gaat in andere ‘belangrijkere’ lichaamsdelen, zoals je hersenen en andere organen. Op die manier blijven de essentiële lichaamsdelen warm en zullen deze geen schade oplopen wanneer het buiten erg koud is. Maar… hoewel mensentenen gemakkelijk bevriezen in koude omstandigheden, doen vogelpoten dat niet.

info

Wist je dat?

Vogels tijdens een koude nacht wel 10% van hun lichaamsgewicht kunnen verliezen! En dat elke dag opnieuw... Bijvoeren voor extra energie is dus zeer gewenst, zodat het kacheltje kan blijven branden.

Schubbige vogelpoten

Voor vogels zijn hun pootjes en tenen echter wél onmisbaar. Vogelpootjes zijn bedekt met een laagje schubben, die ook nog eens erg goed tegen vrieskou kunnen. Deze schubben bevatten heel veel keratine. Keratine is ook te vinden in onze eigen haren en nagels en is een vezelig en stug eiwit dat niet kan bevriezen.

Een andere reden waarom vogelpootjes niet gemakkelijk bevriezen, is omdat ze alleen pezen bevatten en geen spieren. Pezen gebruiken minder energie dan spieren en hebben daarom ook minder bloed nodig. Het is dan ook geen ramp als de bloedvaten in de pootjes vernauwen, want tuinvogels hebben dat bloed alleen nodig zodat hun huid en nagels blijven groeien.

En mensen dan..?

Bij mensen vernauwen de bloedvaten ook wanneer het koud is. Precies om dezelfde reden als bij vogelpoten: zodat de rest van het lichaam lekker warm blijft. Gelukkig kunnen wij gewoon handschoenen en warme schoenen dragen!

Voor tuinvogels is het erg fijn als ze in de winter een beetje hulp krijgen. Daarom is het een goed idee om een voederhuis met vogelvoer in je tuin te plaatsen, zodat onze gevleugelde vrienden genoeg energie behouden om de winter door te komen. In dit artikel lees je hoe je tuinvogels de winter door kan helpen.

info

Wist je dat?

Vooral mezen je tuin graag bezoeken in de winter? Zo kun je vooral de koolmees, pimpelmees, staartmees en soms ook de kuifmees spotten in je tuin in de winter! In dit artikel lees je welke vogels je tuin wanneer bezoeken.

Het wondernet

Toch is er een kleine kans dat vogels, ondanks de vernauwde bloedvaten in de pootjes, tóch nog te veel warmte verliezen als het buiten zo koud is. Als dat gebeurt is de kans erg groot dat ze de nacht niet overleven door de vrieskou. Om dat te voorkomen, hebben veel vogels een hele bijzondere maatregel, zodat zij ook na de winter weer vrolijk kunnen fladderen buiten. Die extra maatregel heet “het wondernet” en dient als een warmtewisselaar. Het warme bloed uit het lijfje van de vogel stroomt door de poten, langs het koude bloed dat vanuit de vogelpoten op weg is naar het hart van de vogel. Het koude bloed wordt door het warme bloed verwarmd voor het weer terug het lijfje instroomt. Zo blijven de vogelpoten van onze gevleugelde vrienden warm wanneer het overdag en ‘s nachts weer vriest. Het bloed dat terugstroomt naar de pootjes wordt langzaamaan ook weer afgekoeld, zodat er zo min mogelijk warmteverlies is.

info

Wist je dat?

Het wondernet is niet alleen in de winter heel praktisch voor tuinvogels, maar ook in de zomer. De wisselader waar het bloed doorheen stroomt, ligt ‘s winters namelijk in de kern van de poot, maar ‘s zomers verplaatst de wisselader zich naar de huid. Op die manier zorgt dezelfde ader ervoor dat de vogel in de zomer zijn warmte gemakkelijker kwijt kan en dus niet oververhit raakt.
BESTEL HIER PRODUCTEN OM TUINVOGELS DE WINTER DOOR TE HELPEN